Kosmos

KOSMOS

Reha Erdem'in 6. uzun metrajlı filmi ve filmin baş kahramanının adı ; Kosmos.

Reha Erdem filmin yönetmeni , senaristi ve ses tasarımcısı. Bu kadar işi kendisinin yapmasının bir nedeni olarak ; filmin sahibinin yazarı, yönetmeni ve müzikçisi olduğunu öne süren bir yasanın yürürlüğe girmiş olması olduğunu düşünüyorum. Bu yasa Fransa hükümeti tarafından hazırlanmış. Yapımcı filmin haklarını satabilmek için yönetmen , senarist ve müzisyenden “muvaffakatname” almak zorunda. Aksi taktirde filmi satamıyor ve para kazanamıyor. Sinema en çabuk kar sağlayan işlerden biri. Normal şartlarda bir filmin yapım aşamasından vizyona girmesi ve gişe hasılatı elde etmesiyle birlikte yapımcı ortaya koyduğu parayı geri alabiliyor. Ancak yapımcının yönetmenden , senaristten ve müzisyenden “muvaffakatname” alması şartıyla.

Hikaye mi karakterden , karakter mi hikayeden çıkar? Bu biraz tavuk-yumurta ilişkisine benziyor.
Karların ortasında düşe kalka koşan bir adam , bir şehre gelir. Derede boğulmuş bir çocuğu kurtarır. Ermiş gibi konuşur. Aşk arar , çalışmaz. Kosmos'un havada kalan bir karakter olduğunu düşünüyorum. Ne yerde , ne gökte... Ne tam gerçek ne de tam gerçeküstü. Kosmos'u oynayan , Sermet Yeşil yapabileceği herşeyi yapmış. Oyuncudan kaynaklanan bir anlatım bozukluğu yok. Senaryo filme küçük gelmiş. Daha detaycı düşünülse Kosmos karakteri havada kalmazdı. Tabi yönetmen de karakterin havada kalmasını istemiş olabilir. Eğer öyleyse başarılı olmuş.

Bir de hikayede çok fazla olay var. Şehre sürgün gelmiş bir memur , miras kavgasındaki erkek kardeşler , hasta bir kadın , konuşmayan bir çocuk , nefes darlığı çeken bir adam... Kosmos hepsine iyilik yapmaya çalışıyor ancak sonunda iyilikten maraz doğuyor. Bu zor durumda olan insanların sadece , sıkıntıları ön planda ama bu kadar çok insana yardım etmesini göstermek yerine daha az olay ve karakter kullansa daha etkili olmaz mıydı diye düşünmeden edemiyorum.

Reha Erdem , Zeki Demirkubuz , Nuri Bilge Ceylan , Yeşim Ustaoğlu... Neyse ki bu liste uzayıp gidebiliyor. Kosmos , anlatım olarak da anlama olarak da kolay bir film değil. Neden-sonuç ilişkisi kurulmamış bir film de değil. Zaten Kosmos'un geldiği gibi gideceği anlaşılıyor. Filmin anlatım gücü yüksek. Sesini kapatsanız da olduğu gibi anlayabilirsiniz filmi. En zoru , basitleştirmektir zaten.

Ödül vaadeden , düşündüren , iyi bir seyirlik ; Kosmos.